نسخه پیشنهادی ترمیم سند تحول آموزش و پرورش در قامت ملت مبعوث شده ایران، نیست
مدیریت آموزش: سازمان بسیج فرهنگیان در نامه ای خطاب به شورای عالی انقلاب فرهنگی، با انتقاد از نسخه پیشنهادی ترمیم سند تحول بنیادین آموزش وپرورش، خواهان توقف پروسه تصویب و بازطراحی این سند متناسب با تحولات جدید کشور شد.
مدیریت آموزش به نقل از خبرنگاران جوان: سازمان بسیج فرهنگیان در نامه ای خطاب به شورایعالی انقلاب فرهنگی، با انتقاد از رویکرد و محتوای نسخه پیشنهادی ترمیم سند تحول بنیادین آموزش وپرورش، تاکید کرد: این نسخه با قامت بلند بعثت ملت ایران، تناسب ندارد و نمی تواند نقش پیشران پیشرفت نظام تعلیم وتربیت را ایفا کند. در این نامه با تکیه بر لزوم بازبینی در رویکرد به تحول و پرهیز از تصویب شتاب زده نسخه پیشنهادی، تصریح شده است که آموزش و پرورش آینده به سندی متناسب با حقیقت های پس جنگ تحمیلی سوم و تحولات جدید در تشکیل نظم نوین بین الملل، نیاز دارد.
متن نامه به شرح زیر است:
اعضای محترم شورایعالی انقلاب فرهنگی
سلام علیکم
احتراماً، در حالی که کشور درگیر نبردی وجودی در زمینه های نظامی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی است، نسخه ترمیم یافته سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در راه تصویب قرار گرفته است. در چنین وضعیتی، تصویب سندی که مقرر است جهت گیری کلان نظام تعلیم وتربیت را تعیین کند، بدون بازبینی جدی در مبانی اجرایی و نسبت آن با اقتضائات کشور، چه توجیهی دارد؟ بازبینی سند در چنین بزنگاهی، باید پاسخی راهبردی به تحولات عینی جامعه و تعیین نقش مسئولانه نسبت به آینده باشد.
مفهوم «ترمیم» ذاتاً ایجاب می کرد که نسخه جدید، پاسخی مستقیم به این رویداد ها باشد. گرچه بازتاب این شرایط تا حدی در متن دیده می شود—نظیر اشاره بند «هـ» راهکار ۲-۵ به مقاومت مردم در مقابل جنگ های تحمیلی و نقش شهادت امام خامنه ای در انسجام ملی، نام بردن راهکار ۶-۲ از «جنگ شناختی و تهاجم ترکیبی»، تاکید بند «ن» راهکار ۲-۵ بر «تاب آوری و آمادگی های دفاعی» و مأموریت راهکار ۲-۲۷ به وزارت خانه برای مواجهه با «تهدید ها و مخاطرات نوظهور» —اما این حضور در حد چند بند محتوایی متوقف مانده است و عملا راهگشای دستگاه عظیم تعلیم وتربیت نخواهد شد. مهم تر آن که در لایه اهداف عملیاتی، شاخصها و سازوکار های اجرایی، اثری از حقیقت های جدید نیست. افزودن چند عبارت به سند، پاسخ به تحولات سرنوشت ساز کشور نیست.
با تصویب این نسخه هم همان چرخه فرسایشی، تکرار خواهد شد: تدوین زیرنظام ها، بازنویسی نقشه های راه و آغاز فرایندی چندساله که هر بار تمرکز و توان نظام آموزشی را مستهلک می کند. این سازوکار نزدیک به پانزده سال آزموده شده و نتایج آن در گزارشات نظارتی موجود است؛ منطقی که هیچگاه نتوانست نظام آموزشی را متحول کند یا مسایل تعلیم وتربیت را در اولویت تصمیم گیران ملی قرار دهد.
سند آینده آموزش و پرورش نباید تکرار صورت بندی های پیشین باشد؛ بلکه متناسب با تجربه های گذشته، باید در رویکرد تدوین، سازوکار های اجبار آور اجرایی، شیوه اتصال به سایر ارکان حاکمیت و نظام سنجش و پایش تفاوت های بنیادین بوجود آورد. اقتضای شرایط بعد از نبرد های اخیر و شهادت رهبری عظیم الشأن، توقفی شجاعانه در فرآیند تصویب شتاب زده است تا ایده های کارآمدتر به بوته نقد و بررسی گذاشته شوند؛ چونکه تکرار یک سازوکار ناکارآمد در چنین برهه خطیری، خطایی راهبردی و جبران ناپذیر خواهد بود که آشکارا از شتاب زدگی در تدوین حکایت دارد؛ عجله ای که فرصت درک عمیق مسایل نوظهور و طراحی راهبرد های متناسب را سلب کرده است.
بر همین اساس، سه پرسش کلیدی در مقابل واضعان و مروجان نسخه ترمیم یافته قرار دارد:
۱. پاسخ به الزامات هشت گانه: آیا نسخه ترمیم یافته برای اصول برآمده از پیام های رهبری (هویت ملی و استقلال فرهنگی، شکستن مرز های دانش، جایگاه معلم، فراراهبردی بودن فرهنگ و تربیت، توجه به اقشار منبع فرهنگ ساز، پیوست انسجام اجتماعی، خودافزایی نسل جوان و ایفای نقش علمی) سازوکاری عملیاتی طراحی نموده است؟ بخش عمده ای از این مفاهیم اساساً در متن سند غایب اند و معدود موارد حاضر هم از سطح الفاظ فراتر نرفته اند؛ چنان که جایگاه معلم به طور عمده به متغیر های اداری نظیر «صلاحیت»، «گواهینامه» و «معیشت» تقلیل یافته و برای «فراراهبردی بودن تربیت»، ضمانت اجرایی حقوقی جهت هم راستاسازی سایر دستگاه ها تعریف نشده است.
۲. پژواک رخداد های بعد از اسفند ۱۴۰۴: آیا تحولات اخیر (جنگ، شهادت رهبری و بعثت اجتماعی ملت) تاثیری ساختاری بر اهداف، راهکار ها و شاخصهای سند گذاشته اند، یا تنها در قامت واژگانی الحاقی و تزیینی به کار رفته اند؟ و آیا کیفیت انتظارات از تشکیل هویت نسلی در آینده بعد از این بعثت، در این سند به عنوان یک کل به هم پیوسته دیده شده است؟
۳. امکان سنجی الگوی اجرایی: آیا منطق بوروکراتیک نسخه ترمیم یافته باتکیه بر تجربه پانزده ساله، توان عبوردادن نظام آموزشی از رخوت موجود را دارد، یا توقف فرآیند تصویب و بازطراحی سازوکار اجرا، ضرورتی قطعی و اجتناب ناپذیر است؟ انبوه شاخص ها، نبود اولویت های اجرایی و کوه راهکار ها، کار آمدی سند مذکور را با تردید جدی مواجه کرده است.
جمع بندی
تصویب این نسخه با ضعف های بنیادین مورد اشاره، ناکامی های گذشته را به آینده منتقل می کند؛ ازاین رو پیشنهاد می شود فرآیند تصویب متوقف و سند با عنایت به تحولات ایرانِ بعد از این بعثت اجتماعی و با تحلیل صورت بندی آینده تغییرات جهان، بخصوص در حوزه آموزش، بازطراحی شود. در این بازطراحی، باید ضمن چابک سازی فرایندها، اجرای سند از نظامات اداری پرتکلف جدا شود و الگوی اجرایی روشن، شاخصهای سنجش پذیر، ضمانت های اجبار آور و مسئولیت مشخص دستگاههای همکار تعریف شود. تصویب سندی که پرسش های بنیادین در رابطه با کار آمدی آن بی پاسخ مانده است، خطایی راهبردی و نابخشودنی با پیامد های ماندگار خواهد بود.
خلاصه اینکه گرچه بازتاب این شرایط تا حدی در متن دیده می شود—نظیر اشاره بند هـ راه حل ۲-۵ به مقاومت مردم در مقابل جنگ های تحمیلی و نقش شهادت امام خامنه ای در انسجام ملی، نام بردن راه حل ۶-۲ از جنگ شناختی و تهاجم ترکیبی، تأکید بند ن راه حل ۲-۵ بر تاب آوری و آمادگی های دفاعی و ماموریت راه حل ۲-۲۷ به وزارت خانه برای مواجهه با تهدید ها و مخاطرات نوظهور —اما این حضور در حد چند بند محتوایی متوقف مانده است و در عمل راهگشای دستگاه عظیم تعلیم وتربیت نخواهد شد. بخش عمده ای از این مفاهیم اساساً در متن سند غایب اند و معدود موارد حاضر هم از سطح الفاظ فراتر نرفته اند؛ چنان که جایگاه معلم به صورت عمده به متغیر های اداری نظیر صلاحیت، گواهینامه و معیشت تقلیل یافته و برای فراراهبردی بودن تربیت، ضمانت اجرایی حقوقی جهت هم راستاسازی سایر دستگاه ها تعریف نشده است. در این بازطراحی، باید ضمن چابک سازی فرایندها، اجرای سند از نظامات اداری پرتکلف جدا شود و الگوی اجرایی روشن، فاکتور های سنجش پذیر، ضمانت های اجبار آور و مسئولیت مشخص دستگاههای همکار تعریف شود.
منبع: olms.ir
این مطلب مدیریت آموزش برایتان مفید بود؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب